Çocuk ve İletişim

         Çocuklar ilk doğduğundan itibaren iletişime açıktırlar. Çocuğunuzla iletişiminiz çok önemlidir. Bu durum diğer sosyal iletişimlerini etkilemektedir. İletişim zayıf kaldığında sosyal iletişim sorununa neden olabilmektedir. Sosyal iletişim sorunu, çocuğun sosyal çevresinde yaşadığı güçlüktür. Çocuk arkadaş edinirken, arkadaşlığını devam ettirmeye çalışırken, çevresinde olup biten davranışları anlamlandırırken ve bunların sonucunda ortaya çıkan duyguların farkına varırken ve sözel olmayan iletişimi (mimik, jest) kavramaya çalışırken güçlükler yaşayabilir. Arkadaşlık kurma ve arkadaşlığı sürdürebilme, bir gruba kabul edilebilme ve diğerleriyle kolay işbirliği yapabilme çocukların sosyal hayatlarında oldukça önemli bir yer tutar. Ancak sosyal iletişim sorunu yaşayan çocuklar; kendi duygularını değerlendirmekte ve ifade etmekte, kendilerinden beklenenleri anlamakta, farklı zamanlarda öğrenmiş oldukları kuralları benzer bir durumda uygulamakta zorlanabilirler. Yaşadıkları olaylardan sonuç çıkarmaları ve dolayısıyla sosyal öğrenmeleri yetersizdir ve sosyal becerilere yönelik açık yönergelere ihtiyaç duyarlar. Bu çocuklar genellikle yaşıtlarıyla iletişim kurmakta zorlanırlar ve yalnız vakit geçirmeyi tercih ederler. Bu durumlarda (geçişler ve ani program değişikleri vb.) aşırı tepkiler (ağlama krizi, saldırgan davranışlar vb.) sergileyebilirler. Dilin pratik anlamda kullanımıyla, duyguları anlayıp ifade etmekle ilgili zorlanırlar.

       Ev ve dış ortamın sosyal bir ortam olduğunu hiç unutmamak gerekir. Çocuklarınız, soru sorarken, kendilerini ifade ederken, tartışırken, onlara birçok kişisel ve sosyal beceriyi kazandırmanız mümkündür. Kısacası çocuğunuza zaman ayırmanız en önemli katkıdır.  Çocukların bu becerileri geliştirmeleri ve becerilerin kalıcı olabilmesi için ev ortamında anne-babanın benzer tutum ve davranışlar içinde olması, çocuğunuzu aynı tutumlarla desteklemeniz gerekmektedir.  Çocukların model alarak öğrendiği gerçeğini düşünürsek, öncelikle anne babasını model alacaktır. Bunun için çocuğunuza kazandırmak istediğiniz becerileri öncelikle siz sergileyebilir ya da kazandırmak istediğiniz becerilerin evde birlikte dramasını yapabilirsiniz. Bu becerilere sahip bir hikaye kahramanı oluşturabilirsiniz ya da bu becerilerle ilgili kitaplar veya resimlerle çocuğunuza sahip olması gereken becerileri öğretebilirsiniz.  Çocuğunuzun arkadaşlarıyla birlikte olacağı ortamlar sağlamak, sosyal becerilerini geliştirmenin en doğal yoludur. Sadece okul ortamında değil okul dışında da arkadaşlarıyla olması, onlarla yaşayacağı deneyimler sosyalleşmesi açısından oldukça önemlidir. Böylelikle hem okul ortamına girdiklerinde okula uyumları daha kolay olacaktır hem de yeni gruplara uyum sağlama becerileri artacaktır.  Çocuğunuzun oyunlarda sizi yönlendirmesine izin verebilirsiniz. Oyunlarda anne baba rolünden çıkarak onun yaşıtıymışçasına  oynayabilirsiniz. Anne babalarıyla sıkça oyun oynayan çocuklar, yaşıtlarıyla iletişim kurabilmek için daha gelişmiş sosyal becerilere sahip olurlar.

  Uzm Psk. Mine ARĞAN